Ajibaicha Goshti Marathi: एका छोट्याशा गावात संध्याकाळ होत आली होती. आकाशात हलकी लालसर छटा पसरली होती. पक्षी आपल्या घरट्यांकडे परतत होते. गावातील घराघरांत दिवे लागले होते. त्या गावात एक जुनं पण उबदार घर होतं. त्या घरात राहायची सगळ्यांची लाडकी आज्जी.
गावात सगळे तिला प्रेमानं आज्जीबाई म्हणत. तिच्या चेहऱ्यावर सुरकुत्या होत्या, केस पूर्ण पांढरे झाले होते, पण तिच्या डोळ्यांत मायेचा प्रकाश कायम झळकत असे. गावातील लहान मुलांना तिच्याकडे बसायला खूप आवडत असे. कारण आज्जीकडे नेहमी एखादी नवी गोष्ट तयार असायची.
दर संध्याकाळी जेवण झालं की घरासमोरच्या अंगणात चटई टाकली जाई. थंड वारा वाहत असे आणि आकाशात तारे चमकू लागत. तेव्हा गावातील मुलं धावत धावत येत. कोणी हातात कंदील घेऊन येई, कोणी गोधडी घेऊन बसत असे.
आज्जी म्हणायची, “बरं, आज कोणती गोष्ट ऐकायची?”
मुलं लगेच म्हणत, “आज्जी, नवीन गोष्ट सांग.”
आज्जी थोडं हसायची, पानाचा तुकडा चावत चावत शांतपणे गोष्ट सुरू करायची.
एके दिवशी ती म्हणाली, “खूप वर्षांपूर्वी एका जंगलाच्या काठावर एक छोटं गाव होतं. त्या गावात एक गरीब लाकूडतोड्या राहत होता. तो रोज सकाळी जंगलात जाऊन लाकूड तोडत असे आणि ते बाजारात विकून घर चालवत असे.”
मुलं शांतपणे ऐकत होती.
आज्जी पुढे म्हणाली, “तो माणूस खूप प्रामाणिक होता. एकदा तो जंगलात गेला असताना त्याची कुऱ्हाड चुकून नदीत पडली. तो खूप दु:खी झाला. कारण तीच त्याची कमाईची साधन होती.”
“तो नदीकिनारी बसून विचार करत होता. तेवढ्यात पाण्यातून एक तेजस्वी देवता बाहेर आली. तिनं विचारलं, ‘तू इतका दु:खी का आहेस?’”
लाकूडतोड्याने सगळं खरं सांगितलं. देवतेनं पाण्यात डुबकी मारली आणि सोन्याची कुऱ्हाड घेऊन बाहेर आली. तिनं विचारलं, “ही तुझी कुऱ्हाड आहे का?”
लाकूडतोड्या म्हणाला, “नाही, ही माझी नाही.”
देवता पुन्हा पाण्यात गेली आणि चांदीची कुऱ्हाड घेऊन आली. “ही तुझी आहे का?” तिनं विचारलं.
लाकूडतोड्या पुन्हा म्हणाला, “नाही, हीसुद्धा माझी नाही.”
शेवटी देवता त्याची जुनी लोखंडी कुऱ्हाड घेऊन आली. ती पाहताच लाकूडतोड्या आनंदानं म्हणाला, “हो, हीच माझी कुऱ्हाड आहे.”
देवता त्याच्या प्रामाणिकपणावर खुश झाली. तिनं त्याला तिन्ही कुऱ्हाडी भेट म्हणून दिल्या.
आज्जी गोष्ट सांगताना मुलांच्या चेहऱ्याकडे पाहत होती. त्यांच्या डोळ्यांत उत्सुकता चमकत होती.
गोष्ट संपल्यावर एक मुलगा विचारलं, “आज्जी, मग त्या माणसानं काय केलं?”
आज्जी हसली आणि म्हणाली, “तो माणूस आधीपेक्षा जास्त प्रामाणिकपणे काम करू लागला. कारण त्याला समजलं होतं की प्रामाणिकपणाचं फळ कधी ना कधी मिळतंच.”
मुलं विचारात पडली.
आज्जी मग म्हणाली, “बाळांनो, गोष्टी फक्त वेळ घालवण्यासाठी नसतात. त्या आपल्याला काहीतरी शिकवतात. खोटं बोलून थोडा फायदा होईल, पण खरं बोलणाऱ्याला शेवटी सगळ्यांचा विश्वास मिळतो.”
दररोज आज्जी वेगवेगळ्या गोष्टी सांगायची. कधी शहाण्या कोल्ह्याची, कधी मेहनती मुंग्यांची, कधी राजे आणि साधूंची. प्रत्येक गोष्टीत काहीतरी शिकण्यासारखं असायचं.
काळ पुढे सरकत गेला. मुलं मोठी होत गेली. काही शहरात शिकायला गेली, काही कामासाठी दुसरीकडे राहायला गेली. पण त्यांच्या मनात आज्जीच्या गोष्टी कायम राहिल्या.
जेव्हा कधी त्यांना एखादा कठीण निर्णय घ्यायचा असे, तेव्हा त्यांना आज्जीचा आवाज आठवे. तिच्या गोष्टींमधला साधा पण मोठा अर्थ आठवे.
गावात अजूनही संध्याकाळ होते, तारे चमकतात आणि वारा वाहतो. लोक म्हणतात की आज्जीबाईंच्या गोष्टी अजूनही त्या अंगणात घुमत असतात.
कारण मायेने सांगितलेली गोष्ट कधीच संपत नाही. ती पिढ्यानपिढ्या पुढे जात राहते.
राज धनवे हे मराठीचे उत्साही लेखक आहेत. मुलांसाठी मजेदार गोष्टी, बोधकथा, ड्रॉइंग आणि पझल पुस्तके लिहितात. मराठी भाषा आणि सर्जनशीलतेचा प्रसार करणे हे त्यांचे ध्येय आहे.